Lipoedeem & voeding: wat weten we nu écht? (En wat kun jij ermee?)

Als je lipoedeem hebt, dan heb je vast álles al gehoord: “je moet gewoon afvallen”, “meer bewegen”, “minder eten”. En je hebt misschien óók ervaren hoe pijnlijk en frustrerend het is wanneer je wél gezond eet — en je benen tóch niet meedoen.

Goed nieuws: er komt steeds meer wetenschappelijk onderzoek beschikbaar. En een recente, grote scoping review bevestigt iets wat jij waarschijnlijk allang voelde:  lipoedeem is geen kwestie van wilskracht of ‘te veel eten’. Het is een complex ziektebeeld met een eigen biologie, eigen ontstekingsmechanismen en een eigen manier waarop vetcellen reageren.

En ja — voeding speelt een rol. Maar niet zoals bij gewone obesitas.

In deze blog neem ik je in begrijpelijke taal mee door de belangrijkste inzichten.

🔥 1. Lipoedeem gaat over inflammatie (laaggradige ontstekingen), geen simpel vetprobleem

Onderzoekers zien steeds duidelijker dat lipoedeemweefsel anders werkt:

• vetcellen groeien sneller en worden groter
• het bindweefsel verstrakt (fibrose)
• er zit meer vocht tussen de cellen
• en het weefsel is chronisch ontstoken

Hierdoor krijg je pijn, drukgevoeligheid, blauwe plekken en dat zware, vermoeide gevoel in je benen.

👉 Dit betekent dat voeding die ontstekingen remt, verlichting kan geven — ook als je vetvolume niet volledig verandert.

⚖️ 2. Afvallen helpt soms, maar lost lipoedeem niet op

Veel vrouwen met lipoedeem zijn (ook) zwaarder of ontwikkelen overgewicht door de beweegarmoede, pijn en hormonale factoren.
Maar: lipoedeemvet reageert anders op afvallen.

• Je kunt boven je taille goed afvallen
• Maar je benen kunnen pijnlijk, zwaar en vol blijven
• En dát is geen falen — dat is fysiologie

Bariatrische chirurgie (zoals een gastric bypass) blijkt óók niet het lipoedeemvet of de pijn te verminderen, al valt het bovenlichaam wel af.

👉 Daarom is gewichtsstabiliteit belangrijker dan “zo licht mogelijk zijn”.

🍀 3. Welke voedingspatronen lijken het meeste effect te hebben?

🟢 Ketogeen of koolhydraatarm (met mediterrane invulling)

Dit is het voedingsmodel waar de meeste studies naar zijn gedaan. Wat blijkt?

• vermindering van pijn
• minder ontsteking
• afname van vocht en soms van beenomvang
• betere kwaliteit van leven
• meer verzadiging (minder hongerpieken)

Belangrijk: de Mediterrane ketoversie (met olijfolie, groente, kruiden en vis) werkt zachter én gezonder dan “klassieke keto”.

🟢 Gewoon koolhydraatarm (niet per se keto)

Ook dit geeft:

• minder pijn
• lagere insulinepieken
• betere verzadiging
• soms vermindering van oedeem

Voor veel vrouwen is dit een haalbaarder alternatief dan streng keto.

🟢 Mediterrane voeding

Fijn als je:

• ontstekingen wilt remmen
• darmgezondheid wilt verbeteren
• of keto te zwaar vindt

Veel groenten, olijfolie, vette vis, noten, kruiden — dát is precies wat jouw lipoedeemweefsel rustiger maakt.

🌾 4. En gluten?

In het onderzoek zien we dat sommige vrouwen met lipoedeem gevoelig kunnen zijn voor gluten, omdat het de darmwand kan prikkelen en zo ontsteking kan versterken.

Maar:  er is géén bewijs dat iedereen met lipoedeem glutenvrij moet eten.

👉 Mijn advies: luister naar je lichaam en stem af met je diëtist.
Ervaar je meer pijn, opgeblazen buik, moeheid of brain fog na gluten? Dan kan minderen zinvol zijn. Maar: doe het niet op eigen houtje en laat je informeren door je diëtist.



De review benoemt een opvallende link tussen:

• verhoogde darmdoorlaatbaarheid (lekkende darm)
• lipopolysacchariden (LPS)
• en toegenomen ontsteking in lipoedeemvet

Een onrustige darm kan dus je benen méér laten ontsteken en pijn doen.

Daarom zijn:

• veel groenten
• gefermenteerde producten
• omega-3 vetzuren
• en voldoende vezels

zó waardevol.